Podczas kwietniowego spotkania Dyskusyjnego Klubu Książki rozmawialiśmy o książce Witolda Beresia i Krzysztofa Burnetko „Andrzej Wajda: podejrzany”, która ma formę wywiadu-rzeki z twórcą. Łączy elementy biografii, wspomnień oraz komentarza historyczno-społecznego. Podkreślono, że autorów tej pozycji cechuje obiektywizm – nie oceniają Wajdy pochopnie, lecz starają się zrozumieć mechanizmy władzy, która próbowała go złamać lub pozyskać. Jednocześnie, ich dzieło, stanowi ważne źródło wiedzy o reżyserze oraz inspiruje do refleksji nad rolą artysty w społeczeństwie.
Książka skupia się na dokumentach zgromadzonych przez IPN. Rozmawiano o tym, jak ogromna była skala inwigilacji reżysera – od lat 50-tych aż do transformacji ustrojowej. Klubowiczki zwróciły zwłaszcza uwagę na wstrząsające fragmenty dotyczące donosów ze strony bliskich współpracowników i środowiska filmowego.
Książka pokazuje Wajdę nie tylko jako wielkiego mistrza, ale jako człowieka poddanego permanentnej presji, co dodaje głębi interpretacji jego filmów (szczególnie „Człowieka z marmuru” czy „Bez znieczulenia”).
Tytułowa „podejrzliwość” władzy wobec Wajdy wynikała z jego ogromnego autorytetu międzynarodowego, który czynił go „nietykalnym”, a jednocześnie niezwykle groźnym dla systemu.
Spotkanie podsumowano krótko – należy czytać różne pozycje książkowe (nawet na ten sam temat), gdyż każda z nich wnosi coś nowego do naszego zasobu wiedzy.
